Valkhof Pers » Schat uit de keuken van een Duits kasteel
De ontdekking van het DNA 1869-2007
Iedereen weet tegenwoordig wat DNA is. Als je vraagt wanneer het is ontdekt, antwoorden de meesten: 'Omstreeks 1950'. 'Watson en Crick', weten velen zich te herinneren, 'en de dubbele helix'.
Ja, dat klopt, behalve dat DNA ongeveer tachtig jaar eerder is gevonden door een Zwitserse arts in een voormalige keuken in een kasteel in het Duitse Tübingen. Dan begint een lang verhaal over wat DNA eigenlijk is, een ideeëngeschiedenis over onszelf en de natuur waarin wij leven. Is DNA de drager van erfelijke informatie? Waarschijnlijk wel, dachten enkele verlichte geesten in de 19de eeuw, maar zij konden het niet bewijzen. Oswald Avery lukte dat eindelijk wel in 1944. Langzaam komt dan de moleculaire biologie op gang. Jim Watson en Francis Crick lanceren in 1953 het dubbele helix-model. De fundamenten van de moleculaire biologie (de biosynthese van DNA, RNA en eiwit en de ontcijfering van de genetische code) worden in de periode tot 1965 gelegd. Net toen iedereen dacht, dat dat het zo'n beetje was, kwam plotseling in 1974 de recombinant-DNA-technologie. DNA was van de ene dag op de andere van grote maatschappelijke betekenis. Het boek vertelt deze geschiedenis na voor iedereen die het misschien niet helemaal heeft gevolgd, tot en met de laatste stunt (voorjaar 2007): de ontrafeling van het DNA van niemand minder dan Jim Watson zelf.
Peter Bloemers (1936) was hoogleraar biochemie aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij deed onderzoek aan kankerverwekkende virussen en later aan de moleculair biologische aspecten van kanker, in het bijzonder het melanoom (kanker van pigmentcellen). Hij is thans docent voor de stichting HOVO (Hoger Onderwijs Voor Ouderen) in Nijmegen en verzorgt daar de cursus ‘De ontdekking van DNA, 1869-heden’.
