Bestellen
Jan Bank en Vefie Poels

Culturele confrontaties

Godsdienst, kerken en oorlog

Culturele confrontaties

De herdenking van het begin van de Eerste Wereldoorlog is voor de historicus Jan Bank aanleiding voor een veelomvattende analyse van de rol die religie en kerken spelen bij oorlogen – niet alleen bij de ‘Grote Oorlog’, maar ook nu nog bij de grote conflicten in het Midden-Oosten.

Hij vestigt de aandacht op drie componenten. Er is een culturele component, waarin een relatie wordt gelegd tussen natie en godsdienst, veelal om de eigen strijd te rechtvaardigen als een religieus geïmpregneerd cultureel conflict. Dan is er een morele component, waarbij de kerken een rol spelen bij de morele evaluatie van het onvermijdelijke doden. Terwijl het doden wordt afgekeurd, worden tegelijk de slachtoffers tot held en patriottisch voorbeeld verheven. De derde component wordt gevormd door het instituut kerk zelf, van landelijk tot plaatselijk niveau. Dit instituut blijft functioneren en kan zich zelfs tamelijk onafhankelijk van een bezetter opstellen. Het kan zo fungeren als communicatiecentrum voor onderling contact en voor de organisatie van onderlinge hulp, of op internationaal niveau als bemiddelende instantie.

Dit laatste is de rol die de katholieke kerk trachtte te vervullen ten tijde van het kardinalaat van Willem van Rossum (1854-1932), zo betoogt dr. Vefie Poels. De redemptorist Van Rossum was in zijn tijd de belangrijkste Nederlander verbonden aan de Romeinse Curie. Hij speelde onder andere een voorname rol in de buitenlandse politiek van het Vaticaan. In de woelige eerste decennia van de twintigste eeuw moest de kerk niet alleen tussen de Scylla en Charybdis van de oorlogvoerende partijen manoeuvreren, maar ook haar eigen belangen in het oog houden – een werkveld waarin Van Rossum zich volkomen thuisvoelde.

 

De tweede Jan Roeslezing werd op 27 november 2014 gehouden door prof.dr. Jan Bank bij gelegenheid van het vijfenveertigjarig bestaan van het Katholiek Documentatie Centrum. Vefie Poels, die een biografie over kardinaal Van Rossum voorbereidt, hield daarbij een coreferaat.

De eerste lezing, Contrapunten, verschenen in 2009, is helaas uitverkocht.

 

  • ISBN 978 90 5625 441 4 
  • Omvang ca. 80 blz. 
  • Formaat 13,6 x 21,5 cm 
  • Uitvoering paperback 
  • NUR 680 
  • Prijs €12,50 
Bestellen
Klanten die deze titel bestelden, bestelden ook
De kracht van de gemeenschap
Nicolette van Gestel (red.)
De kracht van de gemeenschap
In het oog in het hart
Sjaak Körver [red.]
In het oog in het hart
Onzichtbaar kiemt het zaad
Francois Drouilly
Onzichtbaar kiemt het zaad
Notificeren
Breng iemand anders op de hoogte van dit product